De bouw van een piramide

Maak kennis met de bouw van de Grote Piramide van Cheops

In de buurt van Caïro, op het plateau van Gizeh in Egypte, staat de indrukwekkende Grote Piramide van Cheops. Deze piramide is een van de beroemdste bouwwerken uit de oudheid en werd, net als andere piramides, gebouwd als graftombe voor een farao — in dit geval farao Cheops — en zijn koninginnen.

De Egyptenaren bouwden piramides van het Oude Rijk tot het einde van het Middenrijk, en vandaag zijn er zo’n 80 bekend. De drie grootste piramides, waaronder die van Cheops, werden gebouwd in Gizeh tussen 2551 en 2475 voor Christus. Cheops begon met de planning van zijn grafmonument zodra hij de troon besteeg. Hij koos een locatie op de westelijke oever van de Nijl, een symbolische plek waar de zon 'stierf' aan de westelijke horizon, wat het verband met de dood en het hiernamaals versterkte.

De architecten van Cheops waren ervaren en wisten dat de oriëntatie van de piramide cruciaal was: de zijden moesten exact naar het noorden, zuiden, oosten en westen wijzen. Ze ontwierpen de grootste piramide die ooit in Egypte gebouwd zou worden en tekenden de contouren zorgvuldig uit in het woestijnzand.

De bouw begon met het uithouwen van enorme stenen blokken uit nabijgelegen steengroeven. Grote groepen arbeiders sleepten deze blokken door de woestijn naar de bouwplaats. Daar werden ze meteen op hun plaats gelegd. Het merendeel van de arbeiders waren boeren, die in het seizoen van de overstromingen van de Nijl niet op hun land konden werken en op die manier tijdelijk werkten aan de piramide.

Zodra het eerste niveau van stenen gelegd was, bouwden de arbeiders hellingen van kleisteen, kalksteen en klei. Over deze hellingen werden de stenen naar het volgende niveau gesleept. Zo bouwden ze laag voor laag verder, gedurende een periode van ongeveer twintig jaar. Voor elk nieuw niveau werd een extra helling aangelegd om de zware stenen naar boven te krijgen.

Toen de piramide bijna voltooid was, werd op de top een speciale afwerkingssteen geplaatst, mogelijk bedekt met goud of elektrum – een natuurlijke legering van goud, zilver en sporen van koper. Daarna werden gladde witte kalksteenblokken uit steengroeven aan de overkant van de Nijl aangevoerd. Hiermee werd de hele buitenkant van de piramide bekleed, zodat het monument glanzend wit en volledig glad oogde.

De piramide van Cheops vormde slechts één onderdeel van een groter, indrukwekkend complex. Dit geheel bestond uit verschillende elementen:

• Drie kleinere piramides voor zijn koninginnen
• Diepe kuilen waarin boten begraven lagen
• Een dodentempel waar Cheops na zijn dood vereerd werd
• Een wandelbrug van de piramide naar een tempel aan de Nijl
• Een valleitempel aan de Nijl voor de begrafenisceremonie
• Een kleine satellietpiramide
• Verschillende mastaba’s waarin edelen begraven werden